|
|
 |
|
Τὸ ἱερὸ Κουβούκλιο, τὸ ὁποῖο ὑψώνεται εἰς τὸν τόπο τοῦ Τάφου τοῦ Χριστοῦ, βρίσκεται δυτικὰ τοῦ Καθολικοῦ τῆς Ἀναστάσεως καὶ καταλαμβάνει τμῆμα τοῦ δυτικοῦ μέρους τῆς Ροτόντας. Ὁ ἀρχικὸς Τάφος εἶχε προφανῶς τὴ μορφὴ τῶν ἰουδαϊκῶν λαξευμένων εἰς βράχο ταφικῶν μνημείων. Μετὰ ὅμως τὴν ἀνακάλυψή του ἀπὸ τὴν ἁγία Ἑλένη, ὁ βράχος αὐτὸς διεμορφώθη ἀναλόγως καὶ τὸ μνημεῖο ἔμεινε ἐλεύθερο. Ὁ Εὐσέβιος ἀναφέρει ὅτι ὁ Πανάγιος Τάφος ἦταν διακοσμημένος μὲ ὡραιότατους κίονες, ἀλλὰ δὲν κάνει λόγο γιὰ κλειστὸ οἰκοδόμημα. Ἀντίθετα, σύμφωνα μὲ τὴν Αἰθερία ὁ Πανάγιος Τάφος βρισκόταν ἤδη μέσα εἰς κλειστὸ οἰκοδόμημα, ἐνῶ μεταγενέστερες μαρτυρίες παραδίδουν ὅτι εἰς τὴν ἀρχική του μορφὴ ἦταν ἐλεύθερο μνημεῖο μὲ ὀκταγωνικὴ ἐπίστεψη, τό ὁποῖο εἶχε προκύψει ἀπὸ τὴν ἀπολάξευση τοῦ βράχου. |
Ἀπὸ τὶς περιγραφὲς τοῦ ἀνώνυμου προσκυνητῆ τῆς Πλακεντίας (περ. 570) καὶ τοῦ Ἀρκούλφου (679-688) συνάγεται ὅτι ὁ Πανάγιος Τάφος ἀρχικὰ ἦταν λαξευμένος εἰς μονόλιθο, περίκλειστος μὲ δακτυλιόσχημο τοῖχο, εἰς τὸ μέσον μεγάλου πλατώματος καὶ στεγαζόταν μὲ κιβώριο ὑποβασταζόμενο ἀπὸ κιονίσκους. Μὲ τὴ μορφὴ αὐτὴ διετηρήθη μέχρι τὴ μεγάλη καταστροφὴ τοῦ Ναοῦ ἀπὸ τὸν Ἂλ Χακήμ (1009-1012), ὅταν ὁ βράχος ἰσοπεδώθη καὶ τὸ οἰκοδόμημα τὸν περιέκλειε, καταστράφη ὁλοσχερῶς. Μὲ τὴν ἀνακαίνηση τοῦ Ναοῦ ἐπὶ Κωνσταντίνου Θ' τοῦ Μονομάχου (1042-1048) ὁ Πανάγιος Τάφος περιεκλείσθη πλέον μέσα σὲ νέο οἰκοδόμημα. Τότε πῆρε τὴ μορφὴ ἐπιμήκους μαυσωλείου, τό ὁποῖο διευρυνόταν δυτικὰ πολυγωνικὸ ἡμικύκλιο καὶ περιβαλλόταν ἀπὸ κιονίσκους, προσκολλημένους εἰς τοὺς κλειστοὺς τοίχους. Τὴ σημερινή του μορφὴ τὸ ἱερὸ Κουβούκλιο ἔλαβε τὸ 1810, ὃπως ἐπιμαρτυρεῖ ἀνάγλυφη ἐπιγραφὴ εἰς τὴν πρόσοψή του: ΑΝΩΚΟΔΟΜΗΘΗ ΤΟ ΚΟΥΒΟΥΚΛΙΟΝ ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΟΥ ΤΑΦΟΥ ΟΛΟΝ ΕΚ ΘΕΜΕΛΙΟΥ ΔΙ' ΕΛΕΟΥΣ ΤΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΡΩΜΑΙΩΝ ΕΠΙ ΤΗΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΑΣ ΚΥΡΙΟΥ ΠΟΛΥΚΑΡΠΟΥ ΕΝ ΕΤΕΙ, ΑΩΙ': ΚΑΤΑ ΜΗΝΑ ΜΑΡΤΙΟΝ . |
Ἡ κατασκευὴ αὐτὴ ἀντικατέστησε παλαιότερη, ἡ ὁποία κατεστράφη ἀπὸ τὴν πυρκαγιὰ τοῦ 1808, ὁπότε καὶ τὸ μνημεῖο ὲπενδύθη μὲ πλάκες ἀπὸ τοπικὸ ἐρυθρόλευκο λίθο. Τὸ ὅλο οἰκοδόμημα περιβάλλεται ἀπὸ κιονίσκους καὶ ψευδοπεσσούς, οἱ ὁποίοι διαμορφώνουν ἀντίστοιχες ἁψίδες μὲ ἁπλὰ διακοσμητικὰ στοιχεῖα, καὶ φέρει πλούσιο γλυπτὸ διάκοσμο τόσο ἐξωτερικά, ὅσο καὶ ἐσωτερικά. |
Ἡ πρόσοψη τοῦ ἱεροῦ Κουβουκλίου διαμορφώνεται εἰς τὴν ἀνατολική του πλευρά, ὅπου ὑπάρχει καὶ ἡ μοναδικὴ εἴσοδος. Παλαιότερα ἡ εἴσοδος αὐτὴ διέθετε ξύλινη θύρα, διακοσμημένη μὲ σεντέφι, ἡ ὁποία ἐσώθη ἀπὸ τὴ μεγάλη πυρκαγιὰ τοῦ 1808 καὶ σήμερα φυλάσσεται εἰς τὸ Πατριαρχικὸ Μουσεῖο. Ἡ νεότερη θύρα φέρει ἀργυρὰ ρόπτρα, εἰς τὰ ὁποῖα ἀναγράφεται ἡ μικρογράμματη ἐπιγραφή: Κύριε ἄνοιξον ἡμῖν τὴν θύραν τοῦ ἐλέους σου (δεξιά), καὶ ἐπίβλεψον ἐξ ἁγίου κατοικητηρίου σου (ἀριστερά). Εἰς τὸ κατώφλι τῆς θύρας ἔχει χαραχθεῖ ἐπιγραφὴ μὲ τὸ ὄνομα τοῦ ἀρχιτέκτονα: ΒΑΣΙΛΙΚΟΥ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΟΣ Χ:ΚΟΜΝΗΝΟΥ ΚΑΛΦΑ, ΑΩΙ' . |
Ἑκατέρωθεν τῆς εἰσόδου τοῦ Κουβουκλίου βρίσκονται δύο ἐντυπωσιακὰ μαρμάρινα μανουάλια, τὰ ὁποῖα φέρουν τὴν έπιγραφή: ΚΤΗΜΑ ΚΑΙ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΤΩ, ΧΡΙΣΤΩ, ΤΩΝ / ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΡΩΜΑΙΩΝ . Προφανῶς ἡ ἐπιγραφὴ αὐτὴ δὲν ἀναφέρεται μόνο εἰς τὰ μανουάλια, ἀλλὰ ἀποτελεῖ καὶ δήλωση τῆς κυριότητας τῶν Ἑλλήνων Ὀρθοδόξων, τῶν ἀποκλειστικῶν ἀνακαινιστῶν καὶ πραγματικῶν κυριάρχων τοῦ προσκυνήματος. Σήμερα ὁ προσκυνητὴς ἀντικρίζει συνολικὰ δώδεκα μανουάλια, ἕξι μεγάλα καὶ ἕξι μικρότερα, τὰ ὁποῖα ἰσομερῶς ἀνήκουν στοὺς Ὀρθοδόξους, εἰς τοὺς Λατίνους καὶ εἰς τοὺς Ἀρμενίους. |
Ἡ πρόσοψη τοῦ Κουβουκλίου κοσμεῖται ἀπὸ τέσσερις στρεπτοὺς μονολιθικοὺς κιονίσκους ἀπὸ πορφυρόλευκο μάρμαρο, οἱ ὁποῖοι ἐπιστέφονται ἀπὸ κιονόκρανα κορινθιακοῦ τύπου. Ἐπάνω ἀπὸ τὴν εἴσοδο τοῦ μνημείου εἰκονίζεται ἀνάγλυφη ἡ Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ, ἡ ὁποία φέρει ἀργυρεπίχρυση ἐπένδυση. Ἐπάνω ἀπὸ τὴν παράσταση αὐτὴ σχηματίζεται ἀνοικτὸ ἐνεπίγραφο εἰλητάριο μὲ τὴν ἐπιγραφή: ΤΩ ΖΩΟΔΟΧΩ ΣΟΥ ΤΑΦΩ ΠΑΡΕΣΤΩΤΕΣ ΟΙ ΑΝΑΞΙΟΙ ΔΟΞΟΛΟΓΙΑΝ ΠΡΟΣΦΕΡΟΜΕΝ ΤΗ ΑΦΑΤΩ ΣΟΥ ΕΥΣΠΛΑΧΝΙΑ ΧΡΙΣΤΕ Ο ΘΕΟΣ ΗΜΩΝ. Παρόμοιο εἰλητάριο, ἀλλὰ μικρότερων διαστάσεων, ἔχει λαξευθεῖ εἰς τὸ κάτω μέρος τῆς παράστασης καὶ φέρει τὴν ἐπιγραφή: ΑΝΑΣΤΑΣΙΝ ΧΡΙΣΤΟΥ ΘΕΑΣΑΜΕΝΟΙ ΠΡΟΣΚΥΝΗΣΩΜΕΝ ΑΓΙΟΝ ΚΥΡΙΟΝ ΙΗΣΟΥΝ ΤΟΝ ΜΟΝΟΝ ΑΝΑΜΑΡΤΗΤΟΝ. Μπροστὰ ἀπὸ τὴν ἀνάγλυφη εἰκόνα τῆς Ἀναστάσεως καῖνε δώδεκα κανδῆλες μὲ μέριμνα καὶ εὐθύνη τῶν Ὀρθοδόξων, εἰς τοὺς ὁποίους ἀνήκει καὶ μία μεγαλυτέρων διαστάσεων, ἡ ὁποία καίει ἐνώπιον τοῦ ὅλου μνημείου. |
Εἰς τὸ μέσον τῆς πρόσοψης τοῦ ἱεροῦ Κουβουκλίου καὶ ἐπάνω ἀπὸ τὶς κανδῆλες, ὑπάρχει βασιλικὸ στέμμα ἡ ὁποία ὑποβαστάζεται ἀπὸ δύο ἀγγελικὲς μορφές. Εἰς τὸ ἴδιο ἐπίπεδο, δεξιὰ καὶ ἀριστερά, ἔχουν φιλοτεχνηθεῖ ὁμοιόμορφα ὀρθογώνια μὲ ἀποτμήσεις πλαίσια, ἡ ὁποία φέρουν τὶς ἐπιγραφές: ΙΝΑ ΠΑΝΤΕΣ ΟΙ ΠΙΣΤΟΙ ΤΟ ΖΩΟΔΟΧΟΝ ΜΝΗΜΑ ΣΕ ΠΡΟΣΚΥΝΩΜΕΝ· ΤΕΘΑΠΤΑΙ ΓΑΡ ΕΝ ΣΟΙ ΚΑΙ ΕΓΗΓΕΡΤΑΙ ΧΡΙΣΤΟΣ ΟΝΤΩΣ Ο ΘΕΟΣ ΗΜΩΝ // ΟΙ ΤΩΝ ΣΩΜΑΤΩΝ ΤΗΝ ΕΓΕΡΣΙΝ ΑΘΕΤΗΣΑΝΤΕΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΧΡΙΣΤΟΥ ΕΙΣΕΛΘΟΝΤΕΣ ΜΝΗΜΑ ΔΙΔΑΧΘΗΤΕ ΟΤΙ ΝΕΝΕΚΡΩΤΑΙ ΚΑΙ ΕΓΗΓΕΡΤΑΙ ΠΑΛΙΝ Η ΣΑΡΞ ΤΟΥ ΖΩΟΔΟΤΟΥ ΕΙΣ ΠΙΣΤΩΣΙΝ ΕΣΧΑΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ ΗΝ ΕΛΠΙΖΟΜΕΝ. Ἀντίστοιχα τὶς ὑπόλοιπες τρεῖς πλευρὲς τοῦ Κουβουκλίου κοσμοῦν ἁπλὰ ὀρθογώνια πλαίσια, εἰς τὰ ὁποῖα ἀναγράφεται συνεχὴς μεγαλογράμματη ἐπιγραφὴ: ΑΙΝΕΣΑΤΩΣΑΝ ΕΘΝΗ ΚΑΙ ΛΑΟΙ ΧΡΙΣΤΟΝ ΤΟΝ ΘΕΟΝ ΗΜΩΝ ΤΟΝ ΕΚΟΥΣΙΩΣ ΔΙ’ ΗΜΑΣ ΣΤΑΥΡΟΝ ΥΠΟΜΕΙΝΑΝΤΑ ΚΑΙ ΕΝ ΤΩ ΑΔΗ ΤΡΙΗΜΕΡΕΥΣΑΝΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΣΚΥΝΗΣΑΤΩΣΑΝ ΑΥΤΟΥ ΤΗΝ ΕΚ ΝΕΚΡΩΝ ΑΝΑΣΤΑΣΙΝ ΔΙ’ ΗΣ ΠΕΦΩΤΙΣΤΑΙ ΠΑΝΤΑ ΤΑ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΠΕΡΑΤΑ. |
Τὴν ἐπίσκεψη τοῦ Κουβουκλίου περιφράσσει διακοσμητικὸ στηθαῖο μὲ μικροὺς πεσσοὺς καὶ κιονίσκους. Εἰς τὴν κλείδα τοῦ στηθαίου ἀπεικονίζεται ἀνάγλυφος ὀφθαλμός, ὃς τὰ πάνθ’ ὁρᾷ, ἐνῶ ἐντυπωσιακὸ ἀνθέμιο κοσμεῖ τὴ βάση του. Τὸ στηθαῖο ἑδράζεται εἰς στεφάνη, εἰς τὴν ὁποία διαμορφώνονται τὰ κιονόκρανα τῶν ἀνάγλυφων ψευδοπεσσῶν τῆς ὀρθομαρμάρωσης. Τὸ ὅλο οἰκοδόμημα ἐπιστέφει μολύβδινος διπλῆς καμπυλότητας τροῦλλος, τό ὁποῖο ὑποβαστάζεται ἀπὸ στηθαῖο μὲ κιονίσκους καὶ πεσσούς, τὸ ὁποῖο μὲ τὴ σειρά του ἑδράζεται σὲ ψηλὴ ἁψιδωτὴ στεφάνη. |
Εἰς τὴν πρόσοψη τοῦ ἱεροῦ Κουβουκλίου ἔχουν γίνει δύο προσθήκες ἀπὸ τοὺς Λατίνους καὶ τοὺς Ἀρμενίους, οἱ ὁποῖοι ἐπίσης ἔχουν δικαιώματα εἰς τὸ Ναό. Ἐπάνω ἀπὸ τὴν ἀνάγλυφη εἰκόνα τῆς Ἀναστάσεως ἔχει προστεθεῖ ἀπὸ τοὺς Λατίνους ὁμοιόθεμη δυτικότροπη ἐλαιογραφία, ἐνῶ ἀντίστοιχη παράσταση ἔχει τοποθετηθεῖ μὲ πρωτοβουλία τῶν Ἀρμενίων ἀπὸ κάτω. Μπροστὰ ἀπὸ τὶς εἰκόνες αὐτὲς καῖνε κανδῆλες μὲ μέριμνα τῶν οἰκείων δογμάτων, ἑπτὰ μεγαλύτερες τῶν Λατίνων καὶ δώδεκα μικρότερες τῶν Ἀρμενίων. Οἱ μεταγενέστερες αὐτὲς προσθῆκες καλύπτουν μεγάλο μέρος ἀπὸ τὴν ἐπιφάνεια τῶν ἑλληνικῶν ἐπιγραφῶν. |
Τὸ ἐσωτερικὸ τοῦ ἱεροῦ Κουβουκλίου διαιρεῖται εἰς δύο τμήματα, εἰς τὸν προθάλαμο, ὁ ὁποῖος καλεῖται ἅγιος Λίθος ἢ παρεκκλήσιο τοῦ Ἀγγέλου, καὶ εἰς τὸν κυρίως νεκρικὸ θάλαμο, τὸν Πανάγιο Τάφο. Εἰς τὸ κέντρο τοῦ προθαλάμου, σὲ μικρὴ τετράγωνη τράπεζα καὶ σὲ εἰδικὴ μαρμάρινη θήκη φυλάσσεται τμῆμα τοῦ λίθου, ὅπου καθόταν ὁ ἄγγελος κατὰ τὴν ἀναγγελία τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Χριστοῦ εἰς τὶς μυροφόρους. Τὶς τέσσερις πλευρὲς τῆς θήκης καὶ μέσα εἰς ἰδιαίτερα πλαίσια διατρέχει ἐπιγραφή, ἡ ὁποία ἐξιστορεῖ τὸ γεγονός: ΑΓΓΕΛΟΣ Κ(ΥΡΙΟ)Υ ΚΑΤΑΒΑΣ / ΕΞ ΟΥΡΑΝΟΥ ΑΠΕΚΥΛΙΣΕ / ΤΟΝ ΛΙΘΟΝ ΑΠΟ ΤΗΣ / ΘΥΡΑΣ ΤΟΥ ΜΝΗΜΕΙΟΥ. |
| Ἐπάνω ἀπὸ τὸν ἅγιο Λίθο σχηματίζεται θολίσκος, ὁ ὁποῖος εἰς τὸ μέσον ἔχει ὀποῖο γιὰ τὸν ἐξαερισμὸ τοῦ χώρου. Ἀπὸ τὴν ὀροφὴ κρέμονται δεκαπέντε κανδῆλες, πέντε τῶν Ὀρθοδόξων, πέντε τῶν Λατίνων, τέσσερις τῶν Ἀρμενίων καὶ μία τῶν Κοπτῶν. Ἐσωτερικὰ ὁ προθάλαμος φέρει ὀρθομαρμάρωση καὶ δάπεδο τό ὁποῖο καλύπτεται μὲ πολύχρωμα μαρμαροθετήματα. Δύο ὠοειδεῖς ὀπὲς εἰς τοὺς τοίχους τοῦ παρεκκλησίου ἐπιτρέπουν τὴν μετάδοση τοῦ ἁγίου Φωτός. |
Εἰς τὸ θάλαμο τοῦ Παναγίου Τάφου ὁδηγεῖ χαμηλὴ εἴσοδος μὲ ἀνάγλυφο μπαρὸκ διάκοσμο. Εἰς τὸ ἐπάνω μέρος τῶν παραστάδων καὶ εἰς τὸ ἀνώφλιο σχηματίζεται ἡ παράσταση τοῦ Λίθου, μὲ τὶς Μυροφόρους εἰς τὴν ἀριστερὴ παραστάδα καὶ τὸν ἀρχάγγελο Γαβριὴλ εἰς τὴ δεξιά. Τὶς μορφὲς συνοδεύουν οἱ ἁγιονυμικὲς ἐπιγραφές: ΜΑΡΙΑ ΙΑΚ(ΩΒΟΥ) / ΣΑΛΩ(ΜΗ) / ΜΑΡ(ΙΑ) ΜΑΓΔ(ΑΛΗΝΗ) // Ο ΑΡΧΑΓ(ΓΕΛΟΣ) ΓΑΒΡ(ΙΗΛ), ἐνῶ τὴν παράσταση ὑπομνηματίζει ἐγχάρακτη ἐπιγραφὴ σὲ πτυχωτὴ ταινία στὸ κάτω μέρος τοῦ ἀνωφλίου: ΜΥΡΟΦΟΡΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΙ ΖΗΤΕΙΤΕ ΤΟΝ ΖΩΝΤΑ ΕΝ ΝΕΚΡΟΙΣ: ΑΝΕΣΤΗ Ο ΚΥΡΙΟΣ. Τὴν ἐπένδυση τῆς θύρας ἐπιστέφει παράσταση μὲ τὴν Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ. Ἐπάνω ἀπὸ τὴ σύνθεση ἔχουν φιλοτεχνηθεῖ εἰς τὴν ὀρθομαρμάρωση δύο σαλπίζοντες ἄγγελοι, οἱ ὁποῖοι συνοδεύονται μὲ ἐνεπίγραφο εἰλητάριο: ΔΕΥΤΕ ΙΔΕΤΕ ΤΟΝ ΤΟΠΟΝ ΟΠΟΥ ΕΚΕΙΤΟ Ο ΚΥΡΙΟΣ. |
Ὁ Πανάγιος Τάφος ἀπαρτίζεται ἀπὸ ἓναν ὀρθογώνιο θάλαμο λαξευμένο εἰς τὸ βράχο, ὁ ὁποῖος μὲ τὴν τελευταία ἀνακαίνισή του ἐκαλύφθη ἀπὸ ὀρθομαρμάρωση. Τὸ καθαυτὸ μνημεῖο βρίσκεται εἰς τὰ βόρεια τοῦ θαλάμου καὶ καλύπτεται εἰς τὴν κύρια καὶ εἰς τὴν ἄνω πλευρά του ἀπὸ δύο πλάκες λευκοῦ μαρμάρου. |
Εἰς τὸ βόρειο τοῖχο τοῦ μνημείου δεσπόζει ἡ ἀνάγλυφη παράσταση τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Κυρίου, πλαισιωμένη ἀπὸ τέσσερις ἀγγέλους, ἀπὸ τοὺς ὁποίους οἱ δύο εἰς τὴ βάση σεβίζουν καὶ οἱ ἄλλοι δύο ψηλὰ κρατοῦν στέμμα. Ἑκατέρωθεν ὑπάρχει ἐγχάρακτη ἐπιγραφὴ μὲ τὴν ἀγγελία τῆς ζωηφόρου Ἀνάστασης: ΤΙ ΖΗΤΕΙΤΕ; ΙΗΣΟΥΝ ΤΟΝ ΝΑΖΑΡΗΝΟΝ ΖΗΤΕΙΤΕ ΤΟΝ ΕΣΤΑΥΡΩΜΕΝΟΝ; ΗΓΕΡΘΗ ΟΥΚ ΕΣΤΙΝ ΩΔΕ. ΙΔΕ Ο ΤΟΠΟΣ ΟΠΟΥ ΕΘΗΚΑΝ ΑΥΤΟΝ. Ἐπάνω ἀπὸ τὸν Πανάγιο Τάφο σχηματίζεται μαρμάρινο γεῖσο, τὸ ἄνω τμῆμα τοῦ ὁποίου περιτρέχει ζωοφόρος μὲ ἐγχάρακτο τὸ τροπάριο τοῦ Ὄρθρου τῆς Κυριακῆς τοῦ Πάσχα:ΤΗΝ ΑΝΑΣΤΑΣΙΝ ΣΟΥ ΧΡΙΣΤΕ ΣΩΤΗΡ ΑΓΓΕΛΟΙ ΥΜΝΟΥΣΙΝ ΕΝ ΟΥΡΑΝΟΙΣ ΚΑΙ ΗΜΑΣ ΤΟΥΣ ΕΠΙ ΓΗΣ ΚΑΤΑΞΙΩΣΟΝ ΕΝ ΚΑΘΑΡΑ ΚΑΡΔΙΑ ΣΕ ΔΟΞΑΖΕΙΝ. Ἑκατέρωθεν τῆς ἀνάγλυφης εἰκόνας τῶν Ὀρθοδόξων ἒχουν προστεθεῖ δύο ἀνάλογες φορητὲς εἰκόνες μὲ τὴν Ἀνάσταση, ἡ μία τῶν Λατίνων εἰς ἔξεργο ἀνάγλυφο καὶ ἡ ἄλλη τῶν Ἀρμενίων εἰς ἐλαιογραφία, οἱ ὁποῖες καλύπτουν ἐν μέρει τὴν ἀρχικὴ παράσταση. |
Κάτω ἀπὸ τὴ στεφάνη τοῦ θόλου περιτρέχει τὸ θάλαμο ἐγχάρακτη ἐπάνω εἰς τὴν ὀρθομαρμάρωση ἐπιγραφὴ μὲ τὸ τροπάριο τοῦ Ἰωάννη τοῦ Δαμασκηνοῦ: ΩΣ ΖΩΗΦΟΡΟΣ ΩΣ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΥ ΩΡΑΙΟΤΕΡΟΣ ΟΝΤΩΣ ΚΑΙ ΠΑΣΤΑΔΟΣ ΠΑΣΗΣ ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ ΑΝΑΔΕΔΕΙΚΤΑΙ ΛΑΜΠΡΟΤΕΡΟΣ ΧΡΙΣΤΕ Ο ΤΑΦΟΣ ΣΟΥ Η ΠΗΓΗ ΤΗΣ ΗΜΩΝ ΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ. Ἐπάνω ἀπὸ τὴν εἴσοδο ἀναγράφεται ἡ ἐπίκληση τοῦ ἀρχιτέκτονα: ΑΩΙ ΜΝΗΣΘΗΤΙ ΚΥΡΙΕ ΤΟΥ ΔΟΥΛΟΥ ΣΟΥ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΟΥ ΚΑΛΦΑ Χ:ΚΟΜΝΗΝΟΥ ΜΙΤΥΛΗΝΑΙΟΥ 1810. |
Τὸν Πανάγιο Τάφο φωτίζουν ἀδιάκοπα λαμπάδες καὶ σαράντα τρεῖς κανδῆλες, ἀπὸ τὶς ὁποῖες δεκατρεῖς ἀνήκουν εἰς τοὺς Ὀρθοδόξους, δεκατρεῖς εἰς τοὺς Λατίνους, δεκατρεῖς εἰς τοὺς Ἀρμενίους καὶ τέσσερις εἰς τοὺς Κόπτες. |
Εἰς τὸ ἱερὸ Κουβούκλιο τελεῖται καθημερινὰ ἀπὸ τοὺς Ὀρθοδόξους θεία Λειτουργία, κατὰ τὴν ὁποία ὁ Πανάγιος Τάφος χρησιμοποιεῖται ὡς ἁγία Πρόθεση καὶ ὁ ἅγιος Λίθος ὡς ἁγία Τράπεζα. Εἰς τὸ χῶρο αὐτὸ παραμένει ἄγρυπνος φρουρὸς Ἁγιοταφίτης μοναχός, διασφαλίζοντας τὰ δικαιώματα τῆς Ἀδελφότητος εἰς τὸ ἱερότερο προσκύνημα τοῦ χριστιανικοῦ κόσμου. |
|
|
| |
|
|
